Beoordeling

De strekking van het tweede medezeggenschapsconvenant is uiteindelijk op verzoek van STAR en CSO in de Pensioenwet opgenomen. Daardoor kregen de gepensioneerden van vele ondernemingspensioenfondsen wettelijk de mogelijkheid voor vertegenwoordiging in het fondsbestuur te kiezen. Maar dit keuzerecht geldt niet voor alle ondernemingspensioenfondsen en de keuze is niet in alle gevallen waarin wel gekozen mag worden, bindend. De gepensioneerden van de bedrijfstakpensioenfondsen krijgen volgens het convenant en de Pensioenwet in het geheel geen mogelijkheid om voor vertegenwoordiging in de fondsbesturen te kiezen. En bij deze fondsen is juist de overgrote meerderheid van de gepensioneerden in ons land aangesloten. Uit de eindevaluatie van het tweede medezeggenschapsconvenant blijkt dat van alle gepensioneerden van ondernemings- en bedrijfstakpensioenfondsen tezamen 70% niet is vertegenwoordigd in de besturen van hun fondsen. Voor hen blijft de rechtsongelijkheid ten opzichte van de werknemers geheel bestaan. Voorts geeft dit een belangrijk verschil in rechtspositie tussen de gepensioneerden van de verschillende pensioenfondsen. Hier komt nog bij dat de gepensioneerden van zowel de ondernemingspensioenfondsen als van de bedrijfstakpensioenfondsen niet, zoals de werknemers, tegelijkertijd mogen kiezen voor vertegenwoordiging in het fondsbestuur én in een deelnemersraad.

Om deze onrechtvaardigheden weg te nemen is verdergaande wetgeving nodig. Hierin wordt voorzien door het in de Eerste Kamer aangenomen initiatiefwetsvoorstel Koser Kaya / Blok. De parlementaire behandeling hiervan heeft evenwel ernstige vertraging ondergaan. Nu dit een voldongen feit is geworden, is er op zichzelf geen bezwaar meer tegen de strekking van het initiatiefvoorstel te integreren in het regeringsvoorstel voor de algehele herziening van de bestuursstructuur (wetsvoorstel Versterking bestuur pensioenfondsen; zie het vorige hoofdstuk Pensioenwet, pagina Ontwikkelingen). Maar de strekking van het initiatiefvoorstel behoort dan wel nauwkeurig opgenomen te worden in het regeringswetsvoorstel. Dit geldt met name voor de criteria voor de verdeling van bestuurszetels tussen werkgevers, werknemers en gepensioneerden en de mogelijkheid om per pensioenfonds hierover aangepaste afspraken te maken (regelend recht). Voorts mag dat nu niet meer tot verdere vertraging leiden. Terecht zal daarom de wet Koser Kaya / Blok op 1 januari 2013 inwerking treden als het onmogelijk blijkt te zijn om de parlementaire behandeling van het regeringsvoorstel voor die datum te voltooien.